Pochodzenie
Nagi pies meksykański wywodzi się prawdopodobnie od bezwłosych psów zamieszkujących Azję, które kilka tysięcy lat temu dotarły na kontynent amerykański wraz z przodkami dzisiejszych Indian. Rozpowszechniły się szczególnie na terenie dzisiejszego Meksyku oraz Ameryki Południowej. Były bardzo wysoko cenione przez Toleków i Azteków, w ich grobach i na cmentarzach do dziś zachowały się ich szczątki oraz figurki przedstawiające te pieski.
Towarzyszyły one Aztekom w ich codziennym życiu. Ponieważ mają wyższą niż inne psy, sięgającą 39-40 stopni temperaturę ciała, używane były jako żywe termofory do ogrzewania właścicieli w chłodne noce. Służyły także do uśmierzania bólów reumatycznych. Po śmierci właściciela, jako jedyne ze zwierząt domowych, składane były bogom w ofierze, po czym chowano je razem z właścicielem w jednym grobie. Wierzono wówczas, że tylko ten pies potrafi przeprowadzić człowieka na drugą stronę i gdyby pochowano go bez niego, sam nie byłby w stanie przejść do krainy umarłych. Na tamtym świecie razem ze swoim psem stawał przed obliczem bogów, którzy osądzali go według tego, jak za życia traktował swojego psa.
Były to więc psy wyjątkowe. Nawet nazwa rasy „xoloitzcuintle” nie jest zwyczajna, pochodzi od boga Xolotla. Mimo, że przypisywano im właściwości nadprzyrodzone, to niestety sporo z nich zjedzono jako wielki przysmak, który dodatkowo, jak wówczas wierzono, miał właściwości lecznicze.
Podbój Meksyku przez Hiszpanów doprowadził nie tylko do zagłady całego społeczeństwa azteckiego, ale również ich psów. Niewielu z nich udało się przetrwać. Dzięki bardzo energicznym działaniom Meksykańskiego Związku Kynologicznego (Federación Canofila Mexicana) udało się rasę ocalić, a od 1940 r. wizerunek nagiego psa meksykańskiego został przyjęty jako logo tej organizacji. Dziś psy te najczęściej spotyka się tylko w Meksyku, choć i tam nie są zbyt liczne, w Europie rasa jest ciągle bardzo rzadka.
Zwycięzca Świata MAYAUEL z Gangu Łysych. Wł hod. Z Gangu Łysych
Wygląd
Nagi pies meksykański jest bardzo eleganckim psem, który wyglądem przypomina manchester teriera. Ma harmonijną sylwetkę, długość tułowia jest tylko minimalnie większa od wysokości psa w kłębie. Ma mocny, szeroki, dobrze umięśniony, idealnie prosty grzbiet, długą i głęboką klatką piersiową, umiarkowanie podciągnięty brzuch oraz długi, sięgający stawu skokowego ogon. Kończyny przednie widziane z przodu proste i prostopadłe do podłoża Kończyny tylne widziane z tyłu proste i równoległe, oglądane z boku umiarkowanie kątowane. Łapy średniej długości, zajęcze, z dobrze wysklepionymi, zwartymi palcami. Dobrze wykształcone błony miedzy palcami. Barwa pazurów w zależności od barwy skóry.
Głowa o wilczej budowie, szerokiej czaszce i dość wąskiej kufie, wysoko noszona na lekko łukowatej szyi. Płaszczyzny czaszki i kufy niemal równoległe, stop dobrze zaznaczony. Oczy nieduże, migdałowate, o żywym, inteligentnym wyrazie. Barwa oczu w zależności od barwy skóry, najbardziej pożądana ciemna, identyczna dla obu oczu. Uszy bardzo duże, przypominające uszy nietoperza, stojące kiedy pies czuwa. Nos o barwie brązowej lub różowej.
3 wielkości nagiego psa meksykańskiego
Meksykański nagi pies występuje w trzech wielkościach: standardowej, średniej i miniaturowej. Meksykanie uznają je za jedną rasę, Amerykanie mniejszą odmianę wyodrębnili i nadali jej nazwę mexican hairless.
Wysokość w kłębie:
standard 46 – 55 cm, maksymalnie 60 cm,
średni 36 – 45 cm,
miniatura 25 – 35 cm
Masa ciała:
standard 9 – 14 kg,
średni 6 – 10 kg,
miniatura 4 – 8 kg.
3 wielkości nagiego psa meksykańskiego
Charakter, usposobienie
Meksykański nagi pies jest wesołym i pełnym energii psem. Jest bardzo inteligentny, dość łatwo się uczy, ale jego szkolenie wymaga sporo cierpliwości, bo bywa uparty. Potrzebuje bardzo spokojnego, delikatnego podejścia, ponieważ ma wrażliwą psychikę i łatwo go zniechęcić. Zamyka się wówczas, obraża na swojego przewodnika i najmniejszą nawet urazę bardzo długo pamięta. Można go jednak wyszkolić i przede wszystkim nauczyć posłuszeństwa. W Stanach Zjednoczonych, gdzie są najbardziej liczne, biorą nawet udział w konkursach agility. Szkolenia nie wolno zaniedbać, bo źle prowadzony pies może przejawiać tendencję do dominacji.
Szata
Meksykański nagi pies ma ciało pozbawione sierści, z wyjątkiem niewielkiej czuprynki na głowie i szyi oraz nielicznych włosów na łapach i końcu ogona.
Najwyżej cenione jest ciemne ubarwienie skóry: czarne, łupkowo szare, wątrobiane, brązowe w różnych odcieniach oraz ciemnożółte a także łaciate. Jasne łaty występujące najczęściej na przedpiersiu są dozwolone, ale niepożądane. W zimie skóra jest jaśniejsza, w lecie pod wpływem słońca ciemnieje.
Tak jak u wszystkich ras bezwłosych, również u meksykańskich nagich psów, w każdym miocie rodzą się osobniki owłosione, pokryte krótkim, przylegającym włosem o dowolnym ubarwieniu.
Bezwłosa skóra wymaga odpowiedniej pielęgnacji oraz ochrony przed działaniem promieni słonecznych.
Więcej na temat pielęgnacji nagiego psa meksykańskiego i przygotowania go do wystaw
FURAHA Naglis. Wł.hod. La Componella FCI
Zdrowie
Meksykańskie nagie psy są bardzo odporne i właściwie nie chorują. Właściciel musi jednak pamiętać o pewnych wymogach tej rasy związanych z brakiem owłosienia. Skóra xolo jest bardzo wrażliwa. Latem trzeba ją chronić przed działaniem promieni słonecznych, w zimie piesek musi nosić ubranie, które jednak nie powinno być wykonane z wełny, na którą jest bardzo często uczulony. Braki w uzębieniu u ras bezwłosych są na porządku dziennym, ponieważ są związane z genem braku owłosienia.
Do kogo pasuje ten pies ?
Meksykański nagi pies jest bardzo miłym psem rodzinnym. Potrzebuje dużo czułości i bliskości właściciela. Przywiązuje się do wszystkich członków rodziny, jednak z reguły wybiera jedną osobę, którą obdarza szczególnymi względami. Jest to zazwyczaj ktoś, kto poświęca mu najwięcej czasu i uwagi. Pies wyróżnia ją czasem tak bardzo, że potrafi nawet ignorować pozostałych członków rodziny.
Meksykańczyk bardzo lubi dzieci, jest wobec nich wyjątkowo cierpliwy i wyrozumiały. Chętnie uczestniczy w ich zabawach, zachowuje się przyjaźnie również w stosunku do obcych dzieci. Jak zawsze trzeba jednak pamiętać o tym, że małych dzieci nie powinno się zostawiać z psem bez opieki dorosłych, żeby w zabawie nie zrobił im krzywdy. Starsze dzieci trzeba pouczyć, że powinny być wobec psa delikatne i nie forsowały na siłę zabaw, których on nie akceptuje.
W stosunku do obcych jest nieufny, ale nie agresywny. Odwiedzającym jego dom gościom zwykle bardzo uważnie się przypatruje, ocenia ich intencje i dopiero jeśli ta ocena wypadnie pomyślnie, traktuje ich jak przyjaciół. Dlatego goście powinni zostawić mu czas na ich poznanie i zaakceptowanie i nie spieszyć się z głaskaniem lub braniem go na ręce.
Zdjęcie hodowla Z Gangu Łysych
Znakomicie czuje się w mieszkaniu, czemu trudno się dziwić, wziąwszy pod uwagę brak owłosienia. Meksykański nagi pies jest doskonałym, bardzo czujnym stróżem, cały czas nasłuchuje czy jego rodzinie nic nie grozi. Jego pasja do stróżowania ujawnia się głównie w nocy. Potrafi nie spać i całą noc czuwać, czy nie dzieje się coś podejrzanego, by w każdej chwili stanąć w obronie swojej rodziny. Xolo nie jest hałaśliwy, co ciekawe nie szczeka, tylko skowyczy i wyje.
Ponieważ nie ma owłosienia, które by mogło chronić jego delikatną skórę, potrzebuje bardzo starannej i systematycznej pielęgnacji. Psy te wymagają bardzo dobrego pożywienia, a w zimie dobrej, wysokoenergetycznej karmy dla uzupełnienia ubytków ciepła. Nie jest prawdą, że meksykańskie nagie psy są wegetarianami. Ich potrzeby w zakresie żywienia i sposób ich zaspokajania są identyczne jak wszystkich innych psów.
Panuje przekonanie, że pies bezwłosy nadaje się dla osób uczulonych na psią sierść. Niestety nie w każdym przypadku. Przyczyną alergii może być nie tylko sierść, ale również tłuszcz na sierści lub skórze, a także ślina. Najlepiej wybrać się do hodowcy lub do znajomych, którzy mają psa tej rasy i sprawdzić.
HANTAYWEE Naglis. Wł.hod. La Componella FCI
Zalety i wady
+ przemiły pies do towarzystwa
+ bardzo przywiązany do właściciela
+ przyjacielski wobec dzieci
+ nadaje się do każdego mieszkania
+ pozbawiony agresji
+ zazwyczaj nie powoduje uczuleń
– nieufny wobec obcych
– lubi gonić zwierzęta i pojazdy
– naga skóra wymaga ochrony
Dlaczego w hodowli nagich psów potrzebne są psy owłosione ?
Gen braku owłosienia jest genem dominującym, trzeba sobie jednak zdawać sprawę z tego, że w postaci homozygotycznej powoduje on obumieranie zarodków. Jeśli po nagich rodzicach odziedziczy on dwa geny braku owłosienia, nie ma szans na przeżycie. Tylko zarodki posiadające zarówno gen owłosienia jak i braku owłosienia będą się prawidłowo rozwijały i przyjdą na świat jako zdrowe nagie psy peruwiańskie.
TEZCATLIPOCA z Gangu Łysych. Wł hod. Z Gangu Łysych
Skojarzenie dwóch nagich psów (z których każdy posiada 1 gen braku owłosienia oraz 1 gen owłosienia) powoduje, że średnio na 4 szczenięta: jedno obumiera, dwa są nagie a jedno jest owłosione. Ponieważ gen braku owłosienia przejawia swój letalny (śmiercionośny) wpływ tylko wtedy, gdy pochodzi od obojga rodziców, kojarzenie psa nagiego z owłosionym całkowicie eliminuje to ryzyko. Aby otrzymać zdrowe potomstwo, konieczne jest zatem kojarzenie psów nagich i owłosionych
Kojarzenie dwóch osobników owłosionych jest zabronione, ponieważ nie ma możliwości, by w jego następstwie przyszły na świat nagie psy. Wszystkie będą owłosione. Pod względem zdrowotnym takie kojarzenie nie niesie oczywiście żadnego ryzyka, tyle, że szczenięta nie będą miały prawa do rodowodu.
Psy owłosione są więc niezbędne w hodowli, mimo to do niedawna, choć dostawały rodowód i były do hodowli dopuszczone, nie miały prawa uczestniczenia w wystawach. Na szczęście w ostatnim czasie zaszły pewne zmiany: obecnie psy owłosione są wystawiane na jednym ringu z nagimi i mają prawo do tych samych tytułów.
U chińskich grzywaczy, u których dziedziczenie odbywa się według tego samego schematu, od dawna osobniki nagie i owłosione traktowane są jako dwie równorzędne odmiany, mają prawo do wystaw oraz wszystkich tytułów i każda z nich ma swoich miłośników.
W przypadku nagich psów meksykańskich odmiana owłosiona ciągle postrzegana jest jako mniej cenna, można odnieść wrażenie, że została zrównana pod względem formalnym z bezwłosą tylko dlatego, że bez udziału psów owłosionych nie można wyhodować nagich. Wielu osobom psy owłosione bardzo się podobają, czas pokaże czy tak jak w przypadku chińskich grzywaczy obie odmiany meksykańczyków będą równorzędnie postrzegane i oceniane na wystawach według tych samych kryteriów. Fakt że psy owłosione coraz częściej wygrywają wystawy pozwala mieć nadzieję, że ta odmiana, bez której nie ma hodowli nagich, przestanie być traktowane jak zło konieczne i psy owłosione będą konkurowały z nagimi z równorzędnej pozycji. Nie dlatego, że są niezbędne, ale dlatego, że naprawdę na to zasługują.
Jak znaleźć dobrą hodowlę ?
- Jeśli chcesz mieć psa tej rasy, nie kupuj go z niesprawdzonego źródła, poszukaj dobrej hodowli w naszym Katalogu Hodowców
- Wszystkich należących do ZKwP/FCI Hodowców psów rasowych zapraszamy do wpisania się za pośrednictwem Formularza kontaktowego do prowadzonego na naszym portalu Katalogu Hodowców, żeby ci, którzy chcą kupić dobrze odchowane szczenię, mogli do nich trafić. Wpis do katalogu jest bezpłatny.
Wzorzec rasy FCI
Wzorzec FCI nr 234 /16.02.2011
NAGI PIES MEKSYKAŃSKI
Odmiana bezwłosa / Odmiana owłosiona
(Xoloitzcuintle Variedad sin Pelo – Variedad con Pelo)
Wersja polska: styczeń 2012
POCHODZENIE: Meksyk
DATA PUBLIKACJI OBOWIĄZUJĄCEGO WZORCA: 13.10.2010
UŻYTKOWOŚĆ:
Standard: pies stróżujący.
Średni: pies stróżujący.
Miniaturowy: pies do towarzystwa.
KLASYFIKACJA F.C.I.:
Grupa 5 Szpice i psy ras pierwotnych.
Sekcja 6 Psy ras pierwotnych.
Bez prób pracy.
WSTĘP:
Gen odpowiadający za brak włosów jest dominujący. Tym niemniej jednak, niektóre szczenięta rodzą się z sierścią. Łączenie ze sobą dwóch psów bezwłosych prowadzi do urodzenia najmniejszej liczby owłosionych szczeniąt, jest zatem preferowane. Udowodniono, iż taki program hodowlany utrzymuje i poprawia jakość rasy. Kojarzenie ze sobą dwóch psów bezwłosych sprzyja jednak pojawianiu się śmiertelnego genu, statystycznie rzecz biorąc 25% homozygotycznych szczeniąt; należy więc mieć to na uwadze. Biorąc pod uwagę rzadkość rasy oraz trudności związane ze znajdowaniem zwierząt hodowlanych, z jakimi borykają się hodowcy w odległych zakątkach świata, a także w celu zapewnienia rasie genetycznej różnorodności, dobrze zbudowane owłosione nagie psy meksykańskie mogą być używane do hodowli, lecz nie mogą uczestniczyć w wystawach. Kojarzenie ze sobą owłosionych psów meksykańskich jest niedopuszczalne. Hodowlane owłosione nagie psy meksykańskie muszą być potomstwem rodowodowych rodziców, z rodowodem zawierającym przynajmniej jedno pokolenie wyhodowane poprzez kojarzenie ze sobą psów bezwłosych.
Mięso nagiego psa meksykańskiego uważano za przysmak w przedkolonialnym Meksyku; rytualnie, podczas specjalnych obrzędów religijnych, spożywali je tubylczy Meksykanie. Dlatego też nagi pies meksykański stał się rzadkością; jego populacja była bliska wyginięciu. Meksykański Związek Kynologiczny (Federación Canofila Mexicana) ocalił tę rodzimą rasę, zaś od 1940 r. wizerunek nagiego psa meksykańskiego to jego logo.
ZARYS HISTORII RASY:
Początek rasy datuje się na bardzo odległe czasy. Tubylczy lud spożywał wysoce pożądane mięso nagiego psa meksykańskiego podczas specjalnych obrzędów. Nagi pies meksykański (Xoloitzcuintle w języku hiszpańskim, lub Xoloitzcuintli w językuNahuatl) uważany był za przedstawiciela boga Xolotla, od którego oczywiście pochodzi jego nazwa. Jego rolą było prowadzenie dusz zmarłych w ich wędrówce do odwiecznego celu. Bezwłosa odmiana rasy jest znana także pod nazwą ”perro pelón mexicano”. Odmiana owłosiona była znana wśród autochtonów jako “izcuintle”.
WRAŻENIE OGÓLNE:
Odmiana bezwłosa: To bardzo atrakcyjny pies; jego najistotniejszą cechą jest całkowity lub niemal całkowity brak włosów oraz gładka, miękka skóra. Ma on proporcjonalny tułów, pojemną klatkę piersiową, dobrze wysklepione żebra oraz długie kończyny i ogon.
Odmiana owłosiona: To bardzo atrakcyjny, całkowicie owłosiony pies, o równie harmonijnych proporcjach, co odmiana bezwłosa. Szata może być dowolnej maści, długości i struktury. Tułów proporcjonalny, pojemna klatka piersiowa, dobrze wysklepione żebra oraz długie kończyny i ogon.
WAŻNE PROPORCJE:
Tułów, mierzony od najbardziej wysuniętego do przodu punktu łopatki do szczytu zadu oraz od najwyższego miejsca w kłębie do podłoża, jest nieco dłuższy, niż wyższy – stosunek ok. 10:9. Suki mogą być nieco dłuższe, niż psy, ze względu na swą funkcję rozrodczą. Czaszka i kufa – mniej więcej równej długości.
ZACHOWANIE/TEMPERAMENT:
Nagi pies meksykański jest psem cichym i spokojnym, radosnym, czujnym i inteligentnym, podejrzliwym w stosunku do obcych; to dobry pies stróżujący i doskonały pies do towarzystwa. Nigdy nie jest agresywny.
… cały wzorzec znajduje się na stronie Związku Kynologicznego w Polsce
